We hebben hier de laatste tijd meermaals kritische kanttekeningen geplaatst bij Europa en de gedachte dat België vanzelf wel zal verdampen binnen de Europese Unie. De N-VA die afstand lijkt te nemen van het oorspronkelijke separatisme lijkt vandaag al haar hoop te stellen in de Europese piste. Publicisten zoals Mark Grammens en Afshin Ellian delen onze kritische mening. “De Europese Unie is geen Unie”, betoogde Ellian (NRC Handelsblad, 22.05.10). “Zij is een onnatuurlijke bureaucratische bundeling van een groep landen.” Mark Grammens ergert zich aan een ‘nationalistische’ N-VA “die onzin verkoopt over een ‘Europa’ dat nauwelijks bestaat.” (Journaal, 17.06.10).

In een vrije tribune naar aanleiding van 21 juli (De Standaard, 20.07.10) sluit Mia Doornaert zich daarbij aan. Mia Doornaert is barones en (dus) vurig belgicist, maar dat neemt niet weg dat ze wel eens gelijk kan hebben. Doornaert doorprikt de mythe dat Europa als een soort bruistablet voor België zou fungeren. “Dat is een rookscherm, omdat de Vlaamsnationalistische ideologen geen realistisch scenario hebben voor het uiteenvallen van België”, schrijft Doornaert, een beetje zuur. “Het is politiek-intellectuele oplichterij te beweren dat België binnenkort overbodig is, omdat het pijnloos zou oplossen in een Europese superstaat.” Nee, wij hebben Europa niet nodig om de overbodigheid van België te bewijzen, dat doet België zelf wel…

Maar laten we tot de kern van de zaak komen. Mia Doornaert: “Er komen geen Verenigde Staten van Europa waarin de staten zouden oplossen als ‘een bruistablet in een glas water’. De Europese Unie is immers niet geboren uit het verlangen van nationale staten zichzelf uit te vlakken. Ze is geboren uit het streven van onder meer Frankrijk en de Bondsrepubliek Duitsland om méér zichzelf te zijn, niet minder. (…) Ook de Zweden en Denen, de Polen en Hongaren, de Ieren en Tsjechen, de Baltische volkeren enzovoort zijn aan hun staat en soevereiniteit gehecht. Ze willen geen bovenstaats Europa waaronder alleen nog regio’s zouden bestaan. Wie het tegengestelde beweert, is gruwelijk onwetend of liegt bewust.” We vrezen dat Doornaert wat dat betreft gelijk heeft.

Of het een leugen is of naïviteit, laten we even in het midden. Maar het ‘Europa van de regio’s’ is – voorlopig toch – een illusie, niet meer dan een verre droom. Europa is een statenbond. Bovendien moeten de ambities van Vlaanderen verder reiken. Wij zijn geen regio, maar een volk. Een volk dat staat moet worden.

• Trefwoorden:
  
  Frankrijk, Duitsland, Zweden