Nationalisme. Volksaard. (Culturele) identiteit. Het zijn beladen termen. Als ze uit de mond van een Vlaams Belanger komen worden ze door de politiek correcte elite steevast geassocieerd met 'xenofobie' en 'racisme'. Niet zo als een of andere buitenlandse kunstenaar die termen gebruikt en zelfs spreekt over 'de Vlaamse geest'.

Afgelopen weekend werd in de cultuurkatern van De Standaard de Columbiaanse kunstenaar en 'vader van het interactief theater' Enrique Vargas geïnterviewd. De 72-jarige 'antropoloog-theatermaker' is deze zomer met zijn gezelschap 'Teatro de los Sentidos' (Theater van de Zintuigen) in ons land te gast. Opmerkelijk is hoe Vargas 'de Vlaming' en 'de 'Vlaamse geest' typeert. Vargas vindt Vlamingen "extra ontvankelijk voor zijn werk". De kunstenaar stelt onomwonden: "Waar ik van hou in de Vlaamse geest, is de erfenis van Breughel. Jullie zijn aardser dan die luide Hollanders. Jullie delen een zachtere, meer introspectieve levensbenadering, maar daaronder blijft wel een aparte gekte schuilen. Vele andere culturen, zoals de Franse vanuit Descartes, verbergen een heel rationele kijk op de dingen. Dat is hier absoluut niet het geval."

Terzijde: dat gebrek aan een 'rationele kijk op de dingen' kunnen we, de zogenaamde 'BHV-splitsing en 'zesde staatshervorming' indachtig, zeker beamen. Maar waar het om gaat is dat deze 72-jarige Columbiaan, die met zijn theatergezelschap de hele wereld rondreisde en in contact kwam met vele volkeren, culturen, tradities en levensstijlen, een duidelijke definitie van en kijk op 'dé Vlaming' heeft. Is deze ervaren wereldreiziger nu 'bekrompen' of zelfs een 'racist' of 'xenofoob'? Het zou progressievelingen zoals een Guillaume Van der Stighelen, die in een brief aan Di Rupo in De Morgen triomfantelijk schreef dat "'dé Vlaming' niet bestaat", aan het denken moeten zetten.

Immers, het enige 'argument' dat Van der Stighelen voor die stelling aanhaalt is dat "de Vlaamse volksaard heel erg divers is". VdS: "Er is al evenveel verschil tussen een Kortrijkzaan en een Hasselaar als tussen een Mantsjoe en een Guarani". Het verschil tussen een Vlaming uit Kortrijk en een Vlaming uit Hasselt is volgens Van der Stighelen dus even groot als het verschil tussen een inwoner uit China en een inwoner uit Zuid-Amerika. Die gelijkstelling is natuurlijk groteske onzin, dat beseft iedereen met een minimum aan gezond verstand. Even belachelijk zou het zijn te beweren dat het verschil tussen pakweg een Vlaming en een Fransman even groot is als tussen een Deen en een Somaliër. Immers, een Vlaming, een Fransman en een Deen delen doorgaans vrijwel dezelfde opvatting over pakweg vrije meningsuiting, terwijl een Somaliër daar heel anders over denkt, om maar één belangrijk verschil te noemen. Overigens wrijft de ons opgedrongen multiculturele samenleving ons met de neus in die grote culturele verschillen: de Deense cartoonist Kurt Westergaard, die bijna door een islamitische Somaliër met een hakbijl werd onthoofd, kan daar van meespreken.

Ten overvloede: dat Vlamingen op bepaalde vlakken een divers volk zijn, het zal wel. Niet voor niets vertellen Antwerpenaren bepaalde moppen over Limburgers en andersom, om maar één voorbeeld te noemen. Maar die 'diversiteit' betekent absoluut niet dat er geen gemeenschappelijke kenmerken zijn - dat er geen gemeenschappelijke identiteit is - die veel fundamenteler van aard zijn en dus veel zwaarder doorwegen. 'Buitenstaanders' die vanuit 'helikopterperspectief' en met onbevangen blik naar Vlaanderen kijken, zoals de Columbiaanse kunstenaar Enrique Vargas, begrijpen dat, en mogen dat zelfs in de mainstream media komen vertellen zonder 'racist' te worden genoemd.