Eén jaar na OCMW-schandaal Anderlecht blijven maatregelen grotendeels dode letter
Morgen is het exact één jaar geleden dat de Kamercommissie Sociale Zaken, die de veronderstelde fraude bij het OCMW van Anderlecht onderzocht, haar werkzaamheden afrondde met het formuleren van aanbevelingen. “Eén jaar later is daarvan zo goed als niets in huis is gekomen”, stelt Kamerlid Ellen Samyn (Vlaams Belang) vast. “Het volstaat niet om aanbevelingen goed te keuren. Ze moeten ook worden uitgevoerd.”
Op 19 november 2024 zond Pano een reportage uit over vermoedens van grootschalige fraude en disfunctioneren bij het OCMW van Anderlecht. Het was aanleiding voor de Kamercommissie Sociale Zaken om vanaf 27 november 2024 maandenlang hoorzittingen te organiseren. Op 21 mei 2025 mondde dit uit in het formuleren van een aantal aanbevelingen. “De meerderheid heeft toen zwaar ingezet op grote verklaringen over een kordate aanpak van fraude en cliëntelisme binnen de OCMW’s in het algemeen en dat van Anderlecht in het bijzonder”, aldus Samyn. “Maar wanneer men vandaag daarvan de balans opmaakt, blijkt dat veruit de meeste van die aanbevelingen zijn blijven steken in aankondigingspolitiek.”
Volgens het Vlaams Belang ontbreekt het vooral aan tastbare resultaten: er is geen burgerlijke partijstelling van de federale overheid inzake de veronderstelde fraude bij het Anderlechtse OCMW, zoals nochtans met veel bombarie was aangekondigd; er is geen recuperatie van door het Anderlechts OCMW frauduleus verkregen middelen; een systeem om disfunctionerende OCMW’s onder voogdij te plaatsen werd niet uitgewerkt en het Anderlechtse OCMW werd dan ook niet onder curatele geplaatst; en ook de aangekondigde versterking van inspectie en fraudedetectie blijft grotendeels onduidelijk. “En dat zijn slechts vier van de dertien commissieaanbevelingen te vernoemen”, aldus nog Samyn.
“Anderhalf jaar later zijn er nog steeds geen verantwoordelijken aangeduid en bestraft”
Het Anderlechtse OCMW-schandaal heeft ernstige structurele problemen blootgelegd zoals fraude, cliëntelisme, toxisch leiderschap en misbruik van overheidsgeld. “We moeten helaas vaststellen dat de politieke daadkracht om er iets aan te doen grotendeels verdwenen is van zodra de mediabelangstelling afnam”, gaat Samyn verder. “Wij waren toen ook voorstander om een echte onderzoekscommissie op te richten, zodat de verantwoordelijkheden konden worden vastgesteld en sancties konden worden genomen, maar daar wilde de meerderheid niet van weten. Het resultaat is ernaar: tot op vandaag werden geen schuldigen aangeduid en dus ook niet bestraft.” Het Kamerlid wijst er verder op dat het Vlaams Belang tijdens de werkzaamheden verschillende bijkomende voorstellen op tafel legde om de controlemechanismen te versterken en sociale fraude strenger aan te pakken. Maar ook die zijn weggewuifd door de meerderheid.
“Wij hebben toen al gewaarschuwd dat men dit dossier dreigde te reduceren tot politieke communicatie zonder echte structurele hervormingen. Helaas blijkt vandaag dat die kritiek terecht was”, besluit Samyn, die benadrukt dat het niet volstaat om aanbevelingen goed te keuren zonder ze ook daadwerkelijk uit te voeren. “De belastingbetaler heeft recht op een sociaal systeem dat correct functioneert, zonder fraude en zonder politieke vriendjespolitiek. Dat vereist meer dan persconferenties en verklaringen van goede intenties.”
